Skip to content
Thông tin công bố
Doanh nghiệp FDI niêm yết, đăng ký giao dịch trên TTCK – Thực trạng, tác động
11/11/2021

Ngày 29/12/1987, Quốc hội chính thức thông qua Luật Đầu tư nước ngoài, đây được xem là một quyết định lịch sử mở đường cho dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Việt Nam, là nguồn vốn có đóng góp quan trọng tới sự tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong thời gian qua. Luật Đầu tư nước ngoài năm 1987 cho phép nhà đầu tư nước ngoài thành lập doanh nghiệp sở hữu 100% vốn. Tiếp theo đó, Luật Đầu tư nước ngoài năm 1996 thay thế Luật Đầu tư nước ngoài năm 1987 quy định doanh nghiệp FDI chỉ được thành lập dưới hình thức là công ty trách nhiệm hữu hạn 100% vốn nước ngoài hoặc liên doanh. Trong quá trình hoạt động, một số doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài có nhu cầu chuyển đổi hình thức hoạt động sang công ty cổ phần và niêm yết, đăng ký giao dịch trên thị trường chứng khoán (TTCK).

Ngày 15/04/2003, sau 15 năm kể từ ngày mở cửa cho dòng vốn nước ngoài vào Việt Nam, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 38/2003/NĐ-CP cho phép một số doanh nghiệp FDI chuyển đổi hình thức hoạt động từ công ty trách nhiệm hữu hạn sang công ty cổ phần đồng thời cho phép các công ty cổ phần này được niêm yết trên TTCK Việt Nam.

Giai đoạn 2003 - 2008 đã có 10 doanh nghiệp FDI (CTCP Dây và Cáp điện Taya Việt Nam (2005), CTCP Gạch men Chang Yih (2006), CTCP Thực phẩm Quốc tế (2006), CTCP Full Power (2006), CTCP Công nghiệp Tung Kuang (2006), CTCP Công nghiệp Gốm sứ Taicera (2006), CTCP Quốc tế Hoàng Gia (2007), CTCP Mirae (2008), CTCP Mía đường Thành Thành Công Tây Ninh (2008), CTCP Everpia (2010)) được chấp thuận chuyển đổi từ hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn sang công ty cổ phần và được niêm yết TTCK. Sau giai đoạn này có thêm 01 doanh nghiệp FDI niêm yết là CTCP Siam Brothers Việt Nam (2017) được thành lập và hoạt động theo Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư năm 2014. Như vậy đã có 11 doanh nghiệp FDI đã chuyển đổi từ công ty trách nhiệm hữu hạn sang công ty cổ phần và niêm yết tại SGDCK. Tuy nhiên, đến nay chỉ còn 8 doanh nghiệp FDI đang niêm yết, 03 doanh nghiệp FDI hủy niêm yết do hoạt động kinh doanh thua lỗ (trong đó có 02 công ty đang đăng ký giao dịch trên sàn Upcom).

Kết quả kinh doanh của 10 doanh nghiệp FDI hiện đang niêm yết trên sàn HOSE, HNX và đăng ký giao dịch trên sàn Upcom được trình bày tại Bảng dưới đây.

Bảng: Lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp FDI niêm yết, đăng ký giao dịch trên TTCK giai đoạn 2016-2020

Đơn vị: đồng

TT

CK

Sàn niêm yết/giao dịch

Năm 2016

Năm 2017

Năm 2018

Năm 2019

Năm 2020

1

EVE

HOSE

89.614.826

50.919.101

76.212.395

71.888.268

42.056.931

2

KMR

HOSE

-2.114.032

7.975.065

3.757.699

4.235.527

182.338

3

RIC

HOSE

-18.551.375

-132.635.348

17.398.044

-72.795.897

-81.540.369

4

TCR

HOSE

29.627.582

-71.767.179

-116.838.315

8.165.045

-30.719.236

5

TYA

HOSE

48.798.774

71.427.831

63.180.675

23.579.013

14.333.048

6

SBT

HOSE

293.814.331

339.304.864

545.089.725

224.614.307

103.843.679

7

SBV

HOSE

107.245.104

113.095.076

52.271.868

57.016.757

67.338.162

8

TKU

HNX

91.810.999

77.417.437

61.918.597

42.244.049

66.232.427

9

IFS

Upcom

43.439.259

116.064.908

180.095.734

223.452.368

155.033.770

10

CYC

Upcom

-8.922.292

-13.101.227

-51.545.792

-13.306.034

-14.179.885

Phần lớn doanh nghiệp FDI sau khi niêm yết, đăng ký giao dịch trên TTCK hoạt động có lãi, nhưng có những doanh nghiệp hoạt động chưa được hiệu quả và kinh doanh thua lỗ.

Năm 2020, đa số các doanh nghiệp FDI đang niêm yết, đăng ký giao dịch chịu ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, phần lớn các doanh nghiệp FDI có lợi nhuận sau thuế giảm hoặc có kết quả kinh doanh thua lỗ riêng chỉ có SBV và TKU có lợi nhuận sau thuế tăng tương ứng 18% và 56%.

Trong giai đoạn 2016-2019, 7/10 doanh nghiệp FDI niêm yết, đăng ký giao dịch thường xuyên có lãi qua các năm, 3/10 doanh nghiệp FDI có kết quả kinh doanh thua lỗ (CYC, RIC, TCR). Trong các doanh nghiệp kinh doanh có lãi, IFS là công ty có lợi nhuận sau thuế tăng trưởng bền vững qua các năm, tăng hơn 5 lần từ năm 2016 đến 2019. Tuy nhiên, số lượng doanh nghiệp FDI có kết quả kinh doanh có lãi vẫn lớn hơn so với số lượng FDI kết quả kinh doanh thua lỗ.

Hiện nay, vốn hóa của doanh nghiệp FDI niêm yết, đăng ký giao dịch chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng vốn hóa thị trường (khoảng 0,3%). Như vậy, quy mô của doanh nghiệp FDI niêm yết, đăng ký giao dịch là nhỏ so với quy mô của thị trường chứng khoán.

Bên cạnh đó, vẫn chưa xuất hiện tình trạng thoái vốn của cổ đông sáng lập và nhà đầu tư nước ngoài tại các doanh nghiệp FDI đang niêm yết, đăng ký giao dịch. Tỷ lệ sở hữu nước ngoài tại 8/10 doanh nghiệp FDI đang niêm yết, đăng ký giao dịch có xu hướng tăng sau khi lên sàn và chỉ có 2/10 doanh nghiệp FDI có tỷ lệ sở hữu nước ngoài giảm./.

UBCKNN

Các tin khác